133
Amallarning bajarilish tartibi
Darslik: 4-qism, 124-dars, 18–19-betlar
MaqsadQavsli ifodalarda amallarni qavs ichidan boshlab bajarish.
Yangi so‘zlar
qavs · bracketqavs ichi · inside the bracketstartib · orderxato · mistake
Tushuntirish
Qavsli ifodada: 1) avval qavs ichidagi amallar, 2) keyin ko‘paytirish va bo‘lish, 3) oxirida qo‘shish va ayirish bajariladi. (81 − 9) : 9 = 72 : 9 = 8, lekin 81 − 9 : 9 = 81 − 1 = 80. Qavs javobni o‘zgartiradi! 6 + 8 : 2 = 10 – xato; «6 va 8 yig‘indisining yarmi» uchun (6 + 8) : 2 = 7 deb qavs qo‘yamiz.
Namunalar
100 − (91 − 9) = 100 − 82 = 18.
(12 − 3) × 4 = 9 × 4 = 36, lekin 12 − 3 × 4 = 12 − 12 = 0.
Sinfda faoliyat
«Qavs sehri»: bir xil sonlardan ikkita ifoda yoziladi: 45 − 25 : 5 va (45 − 25) : 5. Bolalar ikkala qiymatni topib, qavs natijani qanday o‘zgartirganini muhokama qiladi.
Mashq
1
254 − (60 + 6) = ?
188
2
(45 − 25) : 5 = ?
4
3
45 − 25 : 5 = ?
40
4
(12 − 3) × 4 = ?
36
5
Halima xola 30 m gazlama oldi. 18 m dan choyshab tikdi, qolganidan 6 ta bir xil yostiq jildi tikdi. Bitta jildga necha metr gazlama ketdi?
2