85
Masalalar yechish: pochta
Darslik: 3-qism, 24–25-betlar
MaqsadQo‘shish va ayirish masalalarini farqlash; eng qisqa yo‘lni topish; mantiqiy masala.
MaqsadBugun: qo‘shish yoki ayirishni tanlaymiz.
Yangi so‘zlar
pochtachi · postmanjo‘natma · parceleng qisqa yo‘l · shortest route
Tushuntirish
Masalani o‘qib, avval savolga qaraymiz: «jami», «hammasi» — ko‘pincha qo‘shish; «qoldi», «yana nechta» — ko‘pincha ayirish. Yo‘l tanlashda har bir yo‘l bo‘laklari vaqtini qo‘shib, eng kichik yig‘indini tanlaymiz.
- Avval savolga qaraymiz.
- «Jami», «hammasi» — ko‘pincha qo‘shamiz.
- «Qoldi», «yana nechta» — ko‘pincha ayiramiz.
- Vaqtlarni qo‘shamiz: eng kichigi — eng qisqa yo‘l.
- Jo‘natma 5 + 5 = 10 kun yo‘lda.
- Pochtachi 78 xonadonga xat eltadi.
- 32 tasiga eltdi: 78 − 32 = 46 qoldi.
★Esda tuting
«Hammasi» — qo‘shamiz; «qoldi», «yana nechta» — ayiramiz.
✉️ Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Pochtachi xatlarni olib boradi. Nechta xat qolganini sanaydi.
Bugun sinab ko‘ring
8 ta qog‘ozdan 3 tasini oling. Nechtasi qoldi?
Namunalar
Jo‘natma 5 kun samolyotda va 5 kun poyezdda keldi: 5 + 5 = 10 kun.
Pochtachi 78 xonadonga xat eltishi kerak, 32 tasiga eltdi: 78 − 32 = 46 ta qoldi.
Sinfda faoliyat
Mantiqiy o‘yin: 3 ta eshik (ko‘k, sariq, yashil) va 3 ta xat. Xat rangi eshik rangiga mos kelmaydi; sariq xat o‘rta eshikka bormaydi. Bolalar xatlarni joylashtiradi.
Mashq
1
Yo‘l A: 12 + 15 minut. Yo‘l B: 20 + 4 minut. Qaysi biri tezroq?
B (24 < 27)
2
78 − 32 = ?
46
3
Pochtada 35 ta konvert va 24 ta otkritka bor. Jami?
59
4
Pochtachi 65 ta gazetadan 41 tasini tarqatdi. Nechtasi qoldi?
24