☰ Mundarija · Matematika

Kesmalar va siniq chiziq uzunligi

Darslar 112–115 · 4 ta dars · I.V. Repyova, Y.V. Zemlina. Matematika 1-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
112

Kesma va uning uzunligi

Darslik: 4-qism, 4–5-betlar
MaqsadKesma uzunligini santimetr va detsimetrlarda ifodalash; kesmalarni taqqoslash.
Yangi so‘zlar
kesma uzunligi · length of a segmentasr · centuryta’mirlamoq · to restore
Tushuntirish

Kesma uzunligi santimetr yoki detsimetr bilan yoziladi: 25 cm = 2 dm 5 cm. Ikki kesmani taqqoslash uchun ularning uzunliklarini bir xil birlikda yozib, sonlarni solishtiramiz.

Namunalar
Samarqanddagi Bibixonim maqbarasi 19-asrda vayron bo‘lgan, 20-asr oxirida ta’mirlangan: 20 − 19 = 1 asrdan keyin.
AB = 1 dm, CD = 8 cm → 10 cm > 8 cm, AB uzunroq.
Sinfda faoliyat

Har bir bola daftarda ixtiyoriy kesma chizadi, o‘lchaydi va «… dm … cm» shaklida yozadi. Sinfdoshi qayta o‘lchab tekshiradi.

Mashq
1
25 cm = ? dm ? cm
2
Belgi qo‘ying: 1 dm 2 cm ... 15 cm
3
Belgi qo‘ying: 3 dm ... 30 cm
4
Ekskursiyada 24 qiz va 23 o‘g‘il bola bo‘ldi. Jami?