☰ Mundarija · Matematika

Tenglamalar

Darslar 137–140 · 4 ta dars · I.V. Repyova, Y.V. Zemlina. Matematika 1-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
137

Tenglamalar

Darslik: 4-qism, 54–55-betlar
MaqsadTenglama — noma’lum son harf bilan belgilangan tenglik ekanini bilish; rasm bo‘yicha tenglama tuzish.
Yangi so‘zlar
tenglama · equationnoma’lum · unknownx (iks) · x
Tushuntirish

Sonlardan biri noma’lum bo‘lgan tenglik tenglama deyiladi. Noma’lum son harf bilan belgilanadi: x + 5 = 12. Biz ilgari «_ + 5 = 12» deb yozgan edik — endi bo‘sh joy o‘rniga harf qo‘yamiz.

Namunalar
Birinchi sinflarning 78 nafar o‘quvchisi bo‘tqa tanladi, 63 nafari guruch bo‘tqasi: 63 + x = 78 → x = 78 − 63 = 15 nafar bug‘doy bo‘tqasi.
28 l qatiqdan tushlikka 16 l qoldi: 28 − x = 16 → x = 12 l nonushtada ichildi.
Sinfda faoliyat

«Yashirin son»: o‘qituvchi kartochkani teskari qo‘yadi (x) va yoniga «+ 4 = 11» deb yozadi. Bolalar x ni topadi, keyin kartochka ochiladi.

Mashq
1
Qaysi biri tenglama: 5 + 3 = 8 yoki x + 3 = 8?
2
Oshxonada 18 l sharbat; olma sharbati 12 l. Nok sharbati? Tenglama tuzing.
3
12 dm + x = 42 dm. x = ?
4
x + 5 = 12. x = ?