Darslar 5 · 1 ta dars · B. Boltayev, M. Mahkamov, A. Azamatov, S. Rahmonqulova. Informatika va axborot texnologiyalari 6-sinf. «O‘zbekiston» NMIU, 2017
5
Hujjatlarning asosiy parametrlari
Darslik: 24–29-betlar
MaqsadSahifa, shrift va abzas parametrlarini ajratadi va ularni Word tasmasidan o‘zgartira oladi.
Yangi so‘zlar
sahifa parametrlari · page settings (margins, orientation, size, columns)oriyentatsiya · page orientation: portrait (kitob) or landscape (albom)tekislanish · alignment of a paragraphsatrlar oralig‘i · line spacing
Tushuntirish
Hujjat tayyorlashdan oldin uning ko‘rinishini o‘ylab olish kerak, chunki guvohnoma, ma’lumotnoma va tabel turli o‘lcham va tuzilishga ega. Hujjat parametrlari uch guruhga bo‘linadi: sahifa, shrift va abzas. Sahifa parametrlari: hoshiyalar, oriyentatsiya (kitob – vertikal, albom – gorizontal), qog‘oz o‘lchami (maktabda odatda A4, 210 × 297 mm) va ustunlar soni; ular hozirgi Wordda Maket (Layout) tabida turadi, sahifa rangi va chegarasi esa Dizayn (Design) tabidagi Sahifa foni guruhida. Hoshiyani chizg‘ich (View > Ruler) orqali ham sichqoncha bilan o‘zgartirish mumkin. Shrift parametrlari: turi, o‘lchami (punkt hisobida), yozuv shakli (qalin, qiya, tagiga chizilgan) va rangi; ular Bosh (Home) tabining Shrift guruhida. Abzas parametrlari: tekislanish (chapdan, o‘rtadan, o‘ngdan, sahifa kengligi bo‘yicha), satrlar oralig‘i (1, 1,5, 2 va hokazo), chekinish, abzasdan oldin va keyingi masofa, marker va raqamlash; ular Abzas guruhida.
Namunalar
Sarlavhani o‘rtadan tekislab (Ctrl+E), 18 punkt qalin shriftda yozamiz; asosiy matn esa 14 punkt, sahifa kengligi bo‘yicha (Ctrl+J) tekislanadi va satrlar oralig‘i 1,5 bo‘ladi.
Jadval yoki keng rasmli sahifa uchun oriyentatsiya albom qilinadi. Sahifa kengligi 297 mm, balandligi 210 mm bo‘lib qoladi.
Sinfda faoliyat
«Qaysi guruh?» o‘yini: o‘qituvchi parametr nomini (rang, hoshiya, tekislanish, o‘lcham...) aytadi, o‘quvchilar uni «Sahifa», «Shrift» yoki «Abzas» guruhiga kartochka bilan joylashtiradi.
Mashq
1
Sahifa, shrift va abzas parametrlariga ikkitadan misol keltiring.