82
Fe’l yasovchi qo‘shimchalar: -la, -illa
Darslik: 4-qism, 64–65-betlar
Maqsad-la va -illa qo‘shimchalari bilan fe’l yasash; tovushga taqlid fe’llar.
Yangi so‘zlar
taqilla · to tapg‘uvilla · to buzzg‘ingilla · to whimper, humvaqilla · to yap
Tushuntirish
-illa qo‘shimchasi ko‘pincha tovushga taqliddan fe’l yasaydi: taq + illa = taqilla, g‘uv + illa = g‘uvilla, g‘ing + illa = g‘ingilla, vaq + illa = vaqilla. Shunday fe’llar ham Nima qildi? so‘rog‘iga javob beradi. -la qo‘shimchasi esa ot yoki sifatdan fe’l yasaydi: oq + la = oqla. Fe’l yasovchi qo‘shimchalar so‘zning ma’nosini va turkumini o‘zgartiradi.
Namunalar
Yomg‘ir tomchilari oynada taqillayapti. Asalarilar gul ustida g‘uvillayapti. Kuchukcha onasini topolmay g‘ingilladi.
Devorni oqladik. Oq → oqla.
Sinfda faoliyat
«Tovushni top»: o‘qituvchi tovushni chiqaradi (taq-taq), bolalar mos fe’lni aytadi (taqillaydi).
Mashq
1
Fe’l yasang: g‘uv + illa.
g‘uvilla
2
Fe’l yasang: oq + la.
oqla
3
Gapni to‘ldiring: Asalarilar bog‘da ... (g‘uvillaydi / g‘ingillaydi).
g‘uvillaydi