☰ Mundarija · Ona tili

Bog‘lovchi qo‘shimchalar va so‘z tarkibi tahlili

Darslar 22–24 · 3 ta dars · D. Baynazarova (2-qism); D.J. Baynazarova (3-qism); D.J. Baynazarova, M.E. Toirova (4-qism). Ona tili 3-sinf, 2–4-qismlar (1-qism mavjud emas). Novda Edutainment, 2023
22

So‘zlarni o‘zaro bog‘lovchi qo‘shimchalar mavzusini mustahkamlash: birikmalar

Darslik: 2-qism, 70–72-betlar
MaqsadSo‘zlarni bog‘lovchi qo‘shimchalar yordamida so‘z birikmalari hosil qilish.
Yangi so‘zlar
so‘z birikmasi · word groupmuqova · coverochmoq · to openichmoq · to drink
Tushuntirish

Ikki so‘z mazmunan bog‘lanib, so‘z birikmasini hosil qiladi. Birikmada bir so‘z bog‘lovchi qo‘shimcha oladi: kitobning muqovasi, daftarni ochmoq, maktabga bormoq, bog‘da ishlamoq, buloqdan ichmoq. Birikma ishtirokida gap tuzish mumkin va gapda bosh hamda ikkinchi darajali bo‘laklarni ajratamiz.

Namunalar
kitob + -ning: kitobning muqovasi; daftar + -ni: daftarni ochmoq; bog‘ + -da: bog‘da ishlamoq.
Dadam bog‘da ishlaydi. Ega: dadam. Kesim: ishlaydi. Qayerda? — bog‘da (ikkinchi darajali bo‘lak).
Sinfda faoliyat

«Birikma ustaxonasi»: bolalar bir qatordagi so‘zlarni (mushuk, uy, ko‘l) bog‘lovchi qo‘shimchalar bilan boshqa so‘zlarga ulaydi: mushukning dumi, uyga kirmoq, ko‘ldan chiqmoq.

Mashq
1
«Daftar» + -ni bilan birikma tuzing.
2
«Buloq» + -dan bilan birikma tuzing.
3
Birikma bilan gap tuzing: uyga kirmoq.