10
Sonlarni qo‘shish va ayirish
Darslik: 1-qism, 10-dars, 22–23-betlar
MaqsadUch qo‘shiluvchili tenglamalarni yechish; sm va dm ni taqqoslash.
Yangi so‘zlar
noma’lum · unknownxarita · mapkesma · segmento‘rtasi · middle (midpoint)
Tushuntirish
Uch qo‘shiluvchili tenglamada avval ma’lum sonlarni qo‘shamiz: x + 10 + 12 = x + 22. Keyin noma’lumni topamiz. 10 sm uzunlikdagi kesma 1 dm ga teng; uning o‘rtasi uchidan 5 sm uzoqlikda bo‘ladi.
Namunalar
x + 10 + 12 = 35 → x + 22 = 35 → x = 35 − 22 = 13.
Aziz xaritasi s ta, Anvarda undan d ta kam: Anvarda s − d ta xarita bor.
Sinfda faoliyat
«Kesma o‘rtasi»: bolalar daftarga 10 sm kesma chizadi, chizg‘ich bilan o‘rtasini topib, C nuqta bilan belgilaydi va uzunligini dm da yozadi.
Mashq
1
11 + y + 10 = 44. y = ?
23
2
z + 15 + 5 = 40. z = ?
20
3
O‘zbekiston xaritasi 41 ta, bu dunyo xaritasidan 11 ta ko‘p. Dunyo xaritasi nechta?
30
4
10 sm necha dm?
1