Yulduzlar qayoqqa ketadi?
❓ Haftaning savoli: Nega yulduzlarni faqat kechasi ko‘ramiz?
Bu qurilmada o‘zbekcha ovoz yo‘q: so‘zlar ekranda birma-bir yonadi.
Kechki savol
Dushanba kechqurun Malika, Aziz va dadasi hovlida o‘tirishardi. Osmonda birinchi yulduzlar yondi. Aziz boshini ko‘tarib so‘radi: «Nega yulduzlarni faqat kechasi ko‘ramiz? Kunduzi ular qayoqqa ketadi?» Malika bu savolni «Savollar daftari»ga yozib qo‘ydi. Dadasi kulib dedi: «Avval larimizga rahmat aytaylik. orqali narsaning ini, kattaligini, uzoq yoki yaqinligini bilamiz.» Devor ustidagi Mosh ham ikki ko‘zini yulduzlarga tikib turardi.
Topshiriq: Dadasining aytishicha, ko‘z yordamida narsaning nimasini bilib olamiz?
Noma’lum yulduzcha
Seshanba kuni sinfda Nodira opa doskaga yozdi: x + 14 = 40. «Bu . son — x. Uni qoida bo‘yicha topamiz: qo‘shiluvchi yig‘indidan ikkinchi qo‘shiluvchini ayirib topiladi.» Anvar hisobladi: x = 40 − 14 = 26. «To‘g‘ri, 26 — tenglamaning i», — dedi opa. Keyin Malika sinf devoriga yulduzlar osish uchun ipni o‘lchadi: 5 4 santimetr. 1 dm = 10 sm bo‘lgani uchun bu 54 santimetr.
Topshiriq: Boshqa sinfda tenglama chiqdi: y − 12 = 30. y nechaga teng?
Unlilar qo‘shiqda
Ona tili darsida Nodira opa so‘radi: «Nechta tovush bor?» Zarina barmoqlarida sanadi: «Oltita: a, e, i, o, u, o‘! Harflar ham oltita, o‘ ikki belgidan iborat bo‘lsa ham, bitta harf hisoblanadi.» Har bir unli bitta hosil qiladi: o-ta, o-na, a-ka. Keyin hamma aytib, unlilarni di: do-o-o, re-e-e, mi-i-i. «larning nomi ham unli bilan tugaydi: do, re, mi, fa», — dedi Nodira opa.
Topshiriq: Har bir unli bitta bo‘g‘in hosil qiladi. «Qo‘shiq» so‘zini bo‘g‘inlarga ajrat.
Har bir bo‘g‘inni bosing — qarsak chaling!
Bo‘g‘inlar: 2
Teskari masala
Chorshanba kuni Malika va Anvar maktab bog‘ida bu yil ko‘rgan larni sanab, daftarga yozib bordi: 27 ta asalari va 51 ta kapalak. Jami 27 + 51 = 78. Anvar o‘ylab topdi: «Jami 78 ta, 27 tasi asalari. Kapalaklar nechta?» Bu — . Malika 78 − 27 = 51 deb hisobladi. Keyin daftariga to‘rtta yozdi: 40 + 6 = 46, 6 + 40 = 46, 46 − 6 = 40, 46 − 40 = 6.
Topshiriq: Malikaning daftarida 40 + 6 = 46 bor. Qaysi tenglik undan chiqmaydi?
Let’s play!
Dars tugagach, Malika i Zarina va Aziz bilan parkka bordi. oldida Malika qichqirdi: «Let’s play!» — «Keling, o‘ynaymiz!» Zarina «Let’s run!» dedi va hamma di. Aziz esa bir chetda yolg‘iz turgan edi. « o‘ynash yolg‘iz o‘ynashdan yaxshi», — dedi Malika va uni ham chaqirdi: «Let’s play together!» Keyin ular bilan haqidagi tez aytishni mashq qilishdi: «A red rabbit runs. A lazy lion sleeps.» R da til uchi tegmaydi, L da esa tishlarning orqasiga tegadi.
Topshiriq: Malikaning taklifini tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.
So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing
Telefondagi suhbat
Chorshanba kechqurun Malika bobosiga telefon qildi. «Assalomu alaykum, bobo! Yulduzlar haqida savolim bor.» Telefon uning ovozini shaklida uzatdi, bobo esa uni tovush sifatida eshitdi. Bobo gapirganda Malika bo‘ldi, Malika gapirganda esa bobo qabul qiluvchi bo‘ldi. Aziz so‘radi: «Eshitgan narsani kim tushunadi?» « eshitadi, esa uni qayta ishlaydi, eslab qoladi va nima qilishni aytadi», — dedi Malika. «miz — sodiq yordamchilarimiz!»
Topshiriq: Malika bobosiga gapirayotganda bobo axborotning kimi bo‘ladi?
Tosh shahar
Payshanba kuni o‘qish darsida bolalar Muhiddin Omonning «Salom, maktab!» she’rini o‘qidi. Malika dedi: «larimiz bizga beradi, maktab esa bilim i.» Keyin Toshkent haqida o‘qishdi. Nodira opa so‘radi: « nima?» — «Davlatning bosh shahri!» — javob berdi Zarina. «Toshkent» «tosh shahar» degani; uning eski nomlari Choch va Shosh bo‘lgan. Anvar quvonib dedi: «Qanday shahar!» Bunday gap his-hayajon gap deyiladi.
Topshiriq: Qaysi gap his-hayajon gap?
Tuyalar karvoni
Payshanba kuni uyda Aziz rasm daftariga lar chizdi: 24 ta. Malika yana 14 tasini chizib qo‘ydi. «Jami nechta? O‘nliklarni o‘nliklarga, birliklarni birliklarga qo‘shamiz: 2 o‘nlik 4 birlik + 1 o‘nlik 4 birlik = 3 o‘nlik 8 birlik = 38.» da o‘nlikni chiziqcha, birlikni nuqta qilib chizishdi. Keyin dadasining sida karvon yo‘lini bilan belgilashdi: 10 sm uzunlikdagi kesma 1 dm ga teng, uning esa uchidan 5 sm narida.
Topshiriq: Qurbaqa bilan 24 + 14 ni hisobla: avval o‘nlikni, keyin birliklarni qo‘sh.
Serquyosh o‘lka
Juma kuni o‘qish darsi maktab hovlisida o‘tdi. Osmonda charaqlab turardi. Nodira opa Iskandar Rahmonning «O‘zbekiston quyoshi» she’rini o‘qidi, keyin so‘radi: «Quyosh nima, bolalar?» — «Yerga eng yaqin !» — javob berdi Zarina. «To‘g‘ri. U bizga va issiqlik beradi. O‘zbekistonda quyoshli kunlar ko‘p, shuning uchun uni o‘lka deymiz.» Malika xayolga toldi: «Demak, Quyosh ham yulduz!»
Topshiriq: Quyosh Yerga eng yaqin yulduz. Demak, boshqa yulduzlar Quyoshdan...
Yulduzlar jadvali
Juma kuni kechqurun oila yana hovlida o‘tirdi. Dadasi Mirzo Ulug‘bek haqida gapirdi: u yoshligidan o‘qishni yaxshi ko‘rgan, matematika va astronomiyani sevgan. Samarqandda qurdirgan, uning lar jadvali butun dunyoda mashhur bo‘lgan. «Hozirgi olimlar ham yolg‘iz ishlamaydi, ular dunyodagi boshqa chilar bilan bo‘lib ishlaydi», — dedi dadasi. Aziz sakrab o‘rnidan turdi: «Men ham olim bo‘laman!» — «Unda ko‘p o‘qi», — kuldi dadasi.
Topshiriq: Har bir so‘zni mos rasm bilan juftla.
So‘zni mos rasmga sudrang (yoki ikkalasini ketma-ket bosing)
Savolga javob
Shanba kuni ertalab Malika daftarini ochdi. «Aziz, javobni topdim! — Yerga eng yaqin yulduz. Uning i shunchalik kuchliki, kunduzi osmonni to‘ldirib, boshqa yulduzlarni yashirib qo‘yadi. Yulduzlar kunduzi ham osmonda turadi, biz esa ularni ko‘rmaymiz. Kechasi Quyosh botadi va ularni ko‘ramiz.» Aziz osmonga qaradi: «Demak, ular hech qayoqqa ketmagan ekan!» Malika kulib, daftarga javobni yozdi.
Topshiriq: Nega kunduzi yulduzlarni ko‘rmaymiz?
Bir haftani bir hikoyada takrorlading!
Bu hikoya 7 ta fanni birlashtirdi.
0 / 14 yulduz
Yulduzli savollar
Aziz 24 ta, Malika 14 ta tuya chizdi. Hammasi necha ta?
Mirzo Ulug‘bek Samarqandda nima qurdirgan?
O‘ylab ko‘r: Quyosh ham yulduz. Nega u boshqa yulduzlardan ancha yorqin ko‘rinadi?
Hikoyadagi darslar
- MatematikaTakrorlash: tenglama va uning yechimi
- MatematikaTakrorlash: teskari masalalar
- MatematikaTakrorlash: teskari masalalar va jadvallar
- MatematikaSonlarni qo‘shish va ayirish
- MatematikaSonlarni qo‘shish va ayirish
- Ona tiliUnli tovushlar va harflar
- Ona tiliUnli tovush va bo‘g‘in
- O‘qish savodxonligiMaktabim — qutlug‘ makonim
- O‘qish savodxonligiToshkent — O‘zbekiston poytaxti
- O‘qish savodxonligiSerquyosh o‘lka
- Ingliz tiliHikoya: birga o‘ynang
- Ingliz tiliLet’s play! R va L tovushlari
- Tabiiy fanlarMening sodiq yordamchilarim
- Tabiiy fanlarKo‘z — noyob mo‘jiza
- InformatikaAxborot qabul qiluvchilar
- TarbiyaMaktab nima uchun kerak? (2)