19
1 dan 5 gacha bo‘lgan sonlar: butun va qismlar
Darslik: 1-qism, 40–41-betlar
MaqsadButunni qismlarga ajratish va qismlardan butunni topish.
MaqsadBugun: butun va qismlarni topamiz.
Yangi so‘zlar
butun · wholeqism · partqism + qism = butun · part + part = whole
Tushuntirish
5 ta shar — bu butun. Uni rangi bo‘yicha qismlarga ajratamiz: 3 ta qizil va 2 ta ko‘k. Qismlarni qo‘shsak butun hosil bo‘ladi: 3 + 2 = 5. Butundan bir qismni ayirsak, ikkinchi qism qoladi: 5 − 3 = 2.
- 5 ta shar — bu butun.
- Uni rangi bo‘yicha qismlarga ajratamiz.
- 3 ta qizil va 2 ta ko‘k — bu qismlar.
- Qism + qism = butun: 3 + 2 = 5.
- Butundan qism olamiz — ikkinchi qism qoladi.
- 5 − 3 = 2
2 + 3 = 5 · 3 + 2 = 5
5 − 2 = 3 · 5 − 3 = 2
🫓 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Butun non ikki bo‘lakka bo‘linadi. Ikki bo‘lak yana butun bo‘ladi.
Bugun sinab ko‘ring
Qog‘ozni ikkiga buking. Qismlarni ko‘rsating.
Namunalar
🔺🔺🔺🔵 — butun 4; qismlar: 3 ta uchburchak va 1 ta doira. 3 + 1 = 4, 4 − 1 = 3, 4 − 3 = 1.
5 ta shar bor edi, 2 tasi uchib ketdi: 5 − 2 = 3 ta qoldi.
Sinfda faoliyat
Bolalar 5 ta kubikni ikki rangli qismlarga ajratadi va bitta rasm uchun 4 ta misol yozadi (ikkita qo‘shish, ikkita ayirish).
Mashq
1
Butun — 5, bir qismi — 2. Ikkinchi qismi nechaga teng?
3
2
Qismlar — 1 va 3. Butun nechaga teng?
4
3
🍏🍏🍎🍎🍎 uchun 4 ta misol yozing.
2 + 3 = 5, 3 + 2 = 5, 5 − 2 = 3, 5 − 3 = 2
4
Gullar, daraxtlar, butalar — bu qismlarning butuni nima?
O‘simliklar