119
To‘g‘ri to‘rtburchak va kvadrat
Darslik: 4-qism, 18–19-betlar
MaqsadTo‘g‘ri to‘rtburchak va kvadratning xossalarini bilish va perimetrini topish.
Yangi so‘zlar
to‘g‘ri to‘rtburchak · rectangleqarama-qarshi tomonlar · opposite sidesuzunlik / eni · length / width
Tushuntirish
To‘g‘ri to‘rtburchakning qarama-qarshi tomonlari teng, barcha burchaklari to‘g‘ri. Kvadrat — barcha tomonlari teng bo‘lgan to‘g‘ri to‘rtburchak. To‘g‘ri to‘rtburchak perimetri: uzunlik + eni + uzunlik + eni.
Namunalar
Gilam 5 dm × 3 dm: P = 5 + 3 + 5 + 3 = 16 dm.
Kvadrat gilamning tomoni to‘g‘ri to‘rtburchak gilamning kichik tomoniga (3 dm) teng: P = 3 + 3 + 3 + 3 = 12 dm.
Sinfda faoliyat
Bolalar sinfdan to‘g‘ri to‘rtburchak shaklidagi narsalarni (kitob, deraza, doska) topib, qarama-qarshi tomonlarini o‘lchab teng ekanini tekshiradi.
Mashq
1
To‘g‘ri to‘rtburchak 8 cm va 2 cm. P = ?
20 cm
2
Kvadrat tomoni 10 cm. P = ?
40 cm
3
Kvadrat to‘g‘ri to‘rtburchakmi?
Ha — barcha tomonlari teng bo‘lgan to‘g‘ri to‘rtburchak
4
To‘g‘ri to‘rtburchakning bir tomoni 6 cm. Qarama-qarshi tomoni?
6 cm