106
Hajm va hajm birliklari
Darslik: 3-qism, 66–67-betlar
MaqsadIdishga qancha suyuqlik sig‘ishini taqqoslash; litr bilan tanishish.
Yangi so‘zlar
hajm (sig‘im) · capacity / volumelitr (l) · litre (l)chelak · bucketko‘za · jug
Tushuntirish
Idishga qancha suyuqlik sig‘ishi uning hajmi (sig‘imi) deyiladi. Hajm litrlarda o‘lchanadi: 1 l. Qaysi idishga ko‘p sig‘ishini bilish uchun birini suv bilan to‘ldirib, ikkinchisiga quyib ko‘ramiz.
Namunalar
Bochkada 50 l suv bor edi, yana 20 l qo‘shildi: 50 + 20 = 70 l.
Toshkentdan Chirchiqqa borishga 6 l benzin ketadi. Borib-qaytish: 6 + 6 = 12 l. Mashinada 15 l bor — yetadi, 3 l ortadi.
Sinfda faoliyat
Suv tajribasi: 1 litrli shishadan stakanlarga suv quyiladi. Bolalar 1 litrga nechta stakan sig‘ishini sanaydi.
Mashq
1
50 l + 20 l = ?
70 l
2
Chelakka 9 l, ko‘zaga 5 l kam, bankaga ko‘zadan 3 l kam sig‘adi. Bankaga?
1 l
3
Ko‘zada 12 l yog‘ bor edi. 6 l olindi, 8 l quyildi. Endi?
14 l
4
Qaysi idishga ko‘p sig‘adi: piyola yoki choynak?
Choynak