ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Kesmalar va siniq chiziq uzunligi

Darslar 112–115 · 4 ta dars · I.V. Repyova, Y.V. Zemlina. Matematika 1-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
114

Kesma xossalari

Darslik: 4-qism, 8–9-betlar
MaqsadKesmalarni turli usullarda taqqoslash; kesma qismlari yig‘indisi butun kesmaga tengligini bilish.
MaqsadBugun: kesmalarni uch usulda taqqoslaymiz.
Yangi so‘zlar
ko‘z bilan · by eyeustma-ust qo‘yib · by laying one on the othero‘lchab · by measuring
Tushuntirish

Kesmalarni uch usulda taqqoslash mumkin: 1) ko‘z bilan (taxminan); 2) ustma-ust qo‘yib; 3) o‘lchab — eng aniq usul. Agar C nuqta AB kesmada yotsa, AC + CB = AB.

  • Taqqoslashning 3 usuli bor.
  • Birinchi usul: ko‘z bilan. Bu taxminan.
  • Ikkinchi usul: ustma-ust qo‘yib.
  • Uchinchi usul: o‘lchab. Eng aniq usul.
  • C nuqta AB da yotsa: AC + CB = AB.
  • AC = 3 cm, CB = 5 cm.
  • AB = 3 + 5 = 8 cm.
ƒFormula
AB = AC + CB
C nuqta AB kesmada yotadi.
🛤️ Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Yo‘lning ikki qismini qo‘shsak, butun yo‘l chiqadi.

Bugun sinab ko‘ring

Xonada 4 qadam, keyin yana 3 qadam yuring. Jami nechta?

Namunalar
3 sm5 smACB
AC = 3 cm, CB = 5 cm → AB = 3 + 5 = 8 cm.
AB = 9 cm, AC = 4 cm → CB = 9 − 4 = 5 cm (teskari masala).
Sinfda faoliyat

Ip bilan taqqoslash: bolalar egri chizilgan ikki yo‘lni ip bilan o‘lchaydi va ipni chizg‘ichga to‘g‘rilab qo‘yib uzunlikni topadi.

Mashq
1
AC = 6 cm, CB = 3 cm. AB = ?
6 sm3 smACB
2
AB = 12 cm, AC = 7 cm. CB = ?
3
Eng aniq taqqoslash usuli qaysi?
4
Gilam chetiga 2 cm + 3 cm + 2 cm + 3 cm popuk kerak. Jami?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliAziz uchun yog‘och poyezdHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →