☰ Mundarija · Matematika

20 gacha ayirish usullari

Darslar 54–57 · 4 ta dars · I.V. Repyova, Y.V. Zemlina. Matematika 1-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
56

Sonlarni bo‘laklab ayirish

Darslik: 2-qism, 32–33-betlar
MaqsadO‘nlikdan o‘tib ayirish: ayriluvchini ikki qismga bo‘lib ayirish (15 − 7 = 15 − 5 − 2).
Yangi so‘zlar
bo‘laklab ayirish · subtracting in partsavval 10 gacha · first down to 10ko‘lmak · puddle
Tushuntirish

Ayriluvchi kamayuvchining birliklaridan katta bo‘lsa: 1) ayriluvchini ikki qismga bo‘lamiz — birinchi qismi kamayuvchining birliklariga teng; 2) birinchi qismni ayirib, 10 ga tushamiz; 3) qolgan qismni 10 dan ayiramiz. 15 − 7 = 15 − 5 − 2 = 10 − 2 = 8.

Namunalar
Hovlida 15 ta ko‘lmak bor edi; 5 tasi va yana 4 tasi qurib qoldi: 15 − 9 = 15 − 5 − 4 = 6.
19-dekabrda tun 15 soat, kun 9 soat: 15 − 9 = 6 soatga uzun.
Sinfda faoliyat

O‘nlik ramka bilan: 13 ta fishka (to‘liq ramka + 3). 5 tasini olish kerak: avval tashqaridagi 3 tasi, keyin ramkadan 2 tasi. 8 qoladi.

Mashq
1
14 − 6 = ?
2
12 − 5 = ?
3
16 − 8 = ?
4
18 ulush muzqaymoqdan 9 tasi olchali, qolgani shaftolili. Shaftolilisi nechta?