Varrak
Varrak — eng sodda uchadigan qurilma. U bir necha ming yil oldin Xitoyda paydo bo‘lgan deb hisoblanadi; dastlab yirik barglardan, keyinroq ipak matodan yasalgan. Avval varraklar sayil va o‘yin uchun uchirilgan, keyin olimlar ulardan havoni o‘rganishda foydalangan: masalan, varrakka termometr bog‘lab, yuqorida havo yerdagidan sovuqroq ekani aniqlangan. Varrakning qismlari: mato yoki qog‘oz yelkan, uni tarang tutib turadigan qattiq tayoqcha — sinch, varrakni ipga ulaydigan bog‘ich, g‘altakka o‘ralgan uchirish ipi va dum. Dum varrakni chiroyli qiladi va uning chayqalmay, tekis uchishiga yordam beradi. Ip pishiq, lekin yengil bo‘lishi kerak.
Kerak: 2 ta yengil yog‘och tayoqcha (50 sm va 40 sm, 3–4 mm yo‘g‘onlikda; uchlari silliqlangan), yupqa qog‘oz yoki plyonka xalta, ip (60 m), skotch, yelim, g‘altak, 2 m tasma yoki mato yo‘lakchalari, qaychi. Qadamlar: 1) Uzun tayoqchaning yuqori uchidan 12 sm pastga ko‘ndalang tayoqchani to‘g‘ri burchak ostida qo‘ying, ip bilan chaplab bog‘lang va yelim tomizing. 2) Kattalar tayoqchalarning to‘rt uchida kichik arra yoki pichoq bilan sayoz o‘yiq ochsin; ipni o‘yiqlarga ilib, ramka atrofidan aylantirib bog‘lang (romb shakli). 3) Ramkani materialga qo‘yib, har tomondan 2 sm qoldirib kesing; chetlarini ip ustidan buklab, skotch bilan yopishtiring. 4) Orqa tomonda yuqori va pastki uchlarni 70 sm ip bilan bog‘lang (bog‘ich); ipni oldinga tortib, yuqoridan uchdan bir qismga uchirish ipining halqasini bog‘lang. 5) Pastki uchiga 2 m dum bog‘lang va uchiga bantlar qo‘shing. 6) Uchirish ipini g‘altakka o‘rang. Xavfsizlik: tayoqcha uchlarini kattalar silliqlasin; qaychini o‘tirib ishlating; keng ochiq joyda uchiring; elektr simlari, yo‘l, uy tomi va daraxtlardan uzoqda; yomg‘ir, chaqmoq va kuchli shamolda hech qachon uchirmang; ip kaftni kesmasligi uchun ingichka qo‘lqop kiying; shisha kukunli ip ishlatmang.