Aviatsiya sanoati
Odamlar qadimdan qush kabi uchishni orzu qilgan. Odamni osmonga ko‘targan birinchi qurilma havo shari bo‘lgan; u XVIII asrda Fransiyada sinalgan, lekin faqat shamol yo‘nalishiga bog‘liq edi. Keyin dirijabl paydo bo‘ldi. 1903-yilda aka-uka Raytlar o‘zlari yasagan «Flayer» samolyotida motorli va uchuvchi boshqaradigan birinchi parvozni amalga oshirdi. Dastlabki samolyotlar asosan yog‘och va matodan yasalgan, hozirgilari esa yengil metalldan. Samolyot motor va qanotlar yordamida uchadi. Turlari: yo‘lovchi va yuk tashiydigan transport samolyotlari, sport samolyotlari, qishloq xo‘jaligi va yong‘inni o‘chirish uchun maxsus samolyotlar. Raketa esa sun’iy yo‘ldosh va fazogirlarni kosmosga olib chiqadi; kosmosga uchgan birinchi inson Yuriy Gagarin 1961-yil 12-aprelda parvoz qilgan.
Kerak: A4 varaq, chizg‘ich, skrepka, o‘lchov tasmasi. Qadamlar: 1) Varaqni uzunasiga buklab, ochib qo‘ying: o‘rtada chiziq hosil bo‘ladi. 2) Yuqori ikkita burchakni shu chiziqqa buklang. 3) Hosil bo‘lgan qiya qirralarni yana o‘rta chiziqqa buklang. 4) Samolyotni o‘rta chiziq bo‘ylab ikkiga buklang, buklamlar tashqarida qolsin. 5) Har bir qanotni pastga buklang, uning yuqori cheti tana pastki chetiga to‘g‘ri kelsin. 6) Burni ostidan ushlab, ochiq joyda yengil otib yuboring. Sinov: skrepkani burniga qo‘yib, so‘ng olib, qaysi variant uzoqroq uchishini o‘lchang. Xavfsizlik: samolyotni hech kimning yuziga qaratib otmang, ayniqsa ko‘z yaqinida; deraza yonida va zinada otmang.