20
Tutuq belgisi haqida bilib olamiz
Darslik: 2-qism, 7-mavzu, 4–19-betlar
MaqsadTutuq belgisini taniy olish va uni so‘zlarda to‘g‘ri yozish.
Yangi so‘zlar
tutuq belgisi · apostrophe signma’no · meaningshe’r · poemsan’at · art
Tushuntirish
Tutuq belgisi (’) harf emas, belgidir. U ba’zi so‘zlarning ichida yoziladi: ma’no, e’lon, she’r, san’at, a’lo. Tutuq belgisi o‘ va g‘ harflaridagi belgi bilan bir xil emas: o‘, g‘ harflaridagi belgi harfning o‘zi bilan birga yoziladi, tutuq belgisi esa alohida. Uni so‘zdan tushirib qoldirib bo‘lmaydi, chunki ma’no o‘zgarib ketadi.
| O‘, G‘ ichidagi belgi ‘ | Tutuq belgisi ’ |
|---|---|
| harfning bir qismi | alohida belgi |
| o‘rik, tog‘ | ma’no, she’r |
ma’no — unlidan keyin: unli cho‘ziladi
Tutuq belgisi ikki ish qiladi: unlini cho‘zadi yoki undoshdan keyin to‘xtam beradi
🔖 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Ba’zi so‘zlarning o‘rtasida kichik belgi bor. U o‘qiganda ozgina to‘xtashni bildiradi.
Bugun sinab ko‘ring
O‘rtasida kichik to‘xtash bor so‘zni ayting.
Namunalar
Ra’no, Ne’mat, A’zam — ismlarda ham tutuq belgisi bor.
she’r — she’rlar yozadi; sher — yirtqich hayvon.
Sinfda faoliyat
«Belgi ovi»: bolalar darslik yoki gazetadan tutuq belgili 5 ta so‘z topib, daftarga ko‘chiradi va belgi tagiga chizadi.
Mashq
1
Qaysi so‘zda tutuq belgisi bor: olma, a’lo, kitob?
a’lo
2
Tutuq belgisi harfmi yoki belgi?
belgi
3
Tutuq belgisini qo‘yib yozing: mano, elon.
ma’no, e’lon