72
Matn
Darslik: 4-qism, 25-mavzu, 48–59-betlar
MaqsadMatn nima ekanini bilish va matnni alohida gaplar to‘plamidan farqlash.
Yangi so‘zlar
matn · textmazmun · content, meaninggap · sentencebog‘lanmoq · to be linked
Tushuntirish
Mazmunan bir-biriga bog‘langan ikki yoki undan ortiq gap matn deyiladi. Matndagi barcha gaplar bitta mavzu haqida bo‘ladi. Agar gaplar turli narsa haqida bo‘lsa, ular matn hosil qilmaydi. Matnni o‘qiganda gaplar ketma-ket, mantiqiy tartibda kelganini tekshiramiz.
Namunalar
«Akvarium». Sinfimizda akvarium bor. Unda to‘rtta tillabaliq suzadi. Biz ularga har kuni ozuqa tashlaymiz. Navbatchi suvni tozalab turadi. Baliqlar bizni quvontiradi.
Bu matn emas: Bugun yomg‘ir yog‘di. Qo‘ylar o‘tlaydi. Menga ikki baho qo‘yishdi. (Gaplar bir-biriga bog‘lanmagan.)
Sinfda faoliyat
«Matnmi yoki yo‘q?»: o‘qituvchi uchta gapdan iborat to‘plamlar o‘qiydi. Bolalar bitta mavzu haqida bo‘lsa matn deb turib, bo‘lmasa o‘tirib javob beradi.
Mashq
1
Matnga ko‘ra: akvariumda nechta baliq suzadi?
4
2
Matnga ko‘ra: baliqlarga kim ozuqa tashlaydi?
Sinfdagi bolalar.
3
Matn deb nimaga aytamiz?
Mazmunan bog‘langan ikki yoki undan ortiq gapga.