66
Nutq
Darslik: 4-qism, 23-mavzu, 29–37-betlar
MaqsadNutq nima ekanini va nutq nima uchun kerakligini bilish.
Yangi so‘zlar
nutq · speechxabar · message, informationso‘rash · askingmavjudot · creature
Tushuntirish
Odamlarning gapirish qobiliyati nutq deyiladi. Nutq kishilarga shaxs va narsa haqida xabar berish yoki biror narsani so‘rash uchun kerak. Hayvonlar ham tovush chiqarib xabar beradi: it vovullaydi, mushuk miyovlaydi. Lekin tovushlardan so‘z, so‘zlardan gap tuzish faqat odamga xos.
Namunalar
«Nega gapiramiz?» Biz bir-birimizga xabar beramiz. Savol beramiz va javob olamiz. Fikrimizni aytamiz. Do‘st orttiramiz. Hayvonlar esa so‘z va gap tuza olmaydi. Faqat inson nutqqa ega.
Xabar: Men maktabdaman. So‘rash: Sen qayerdasan?
Sinfda faoliyat
«Gapirmasak nima bo‘ladi?»: bolalar bir daqiqa gapirmasdan, faqat ishoralar bilan o‘rtog‘iga «Menga qalam ber» deb tushuntirishga urinadi. Keyin gapirishning qulayligini muhokama qiladi.
Mashq
1
Odamlarning gapirish qobiliyati nima deyiladi?
nutq
2
Nutq nima uchun kerak?
Xabar berish yoki so‘rash uchun.
3
Hayvonlar so‘z va gap tuza oladimi?
Yo‘q, bu faqat odamlarga xos.