☰ Bo‘limlar · Arab tili A2

Fe’lli gaplar

Bo‘lim 2 · Qism A · Arab tili A2 (elementar)
2

So‘z tartibi va savollar

Arab tili A2 · Bo‘lim 2
MaqsadIkkala so‘z tartibidan foydalaning va مَاذَا، أَيْن، مَتَى، مَعَ مَن، لِمَاذَا va هَل bilan savol bering.
Yangi so‘zlar
مَاذَا (mādhā) · nima (fe’l oldidan)مَاذَا تَفْعَل؟ (mādhā tafʿal?) · nima qilyapsiz? (erkakka)مَتَى تَذْهَب؟ (matā tadhhab?) · qachon borasan?أَيْن تَسْكُن؟ (ʾayn taskun?) · qayerda yashaysan?مَعَ مَن تَلْعَب؟ (maʿa man talʿab?) · kim bilan o‘ynaysan?لِمَاذَا تَدْرُس؟ (li-mādhā tadrus?) · nega o‘qiysan?
Tushuntirish

Arab tilida ikki xil so‘z tartibi bor. Ega birinchi bo‘lsa: أَحْمَد يَشْرَب الشَّاي. Fe’l birinchi bo‘lsa: يَشْرَب أَحْمَد الشَّاي. Ikkalasi ham “Ahmad choy ichadi” degani. Ega birinchi tartib so‘zlashuvda keng tarqalgan, fe’l birinchi tartib esa yangiliklar va hikoyalarda. Savolda so‘roq so‘zi birinchi, keyin fe’l, keyin ega keladi: مَاذَا يَشْرَب أَحْمَد؟ Fe’l oldidan مَاذَا (mādhā), ot oldidan مَا ishlating, masalan مَا هَذَا؟. Ha-yo‘q savolida oldiga هَل qo‘ying.

So‘roq so‘ziSo‘raydiMisol
مَاذَاnimaمَاذَا تَشْرَب؟
أَيْنqayerdaأَيْن تَعْمَل؟
مَتَىqachonمَتَى تَقْرَأ؟
مَعَ مَنkim bilanمَعَ مَن تَدْرُس؟
لِمَاذَاnegaلِمَاذَا تَكْتُب؟
هَلha yoki yo‘qهَل تَفْهَم؟
Namunalar
Bitta fikr, ikki tartib, bitta savol.
Karim

مَاذَا تَشْرَبِين؟

Layla

أَشْرَب الشَّاي.

Karim

مَتَى تَذْهَبِين إِلَى الْمَدْرَسَة؟

Layla

أَذْهَب فِي الصَّبَاح.

Karim Laylodan uchta savol so‘raydi.
Erkakka va ayolga bir xil savol. Tugallanmaga quloq soling.
Sinfda faoliyat

Intervyu. Do‘stingizdan so‘rang (yoki tasavvur qiling) jadvaldagi oltita so‘roq so‘zi bilan oltita savol. Har bir savolni javobi bilan yozing, مَاذَا تَشْرَب؟ — أَشْرَب الْمَاء kabi. Keyin xuddi shu savolni ayolga ـِين bilan yozing. Oxirida gaplaringizdan ikkitasini fe’l birinchi tartibga aylantiring.

Mashq
1
“Tinglash” tugmasini bosing. Qaysi so‘roq so‘zini eshityapsiz: أَيْن، كَيْف yoki مَتَى?

…

2
Arabcha yozing: “Karim nima yozadi?”
3
Rasmda ayol ko‘rsatilgan. Undan so‘rang: “nima ichasiz?”
4
Rasmda erkak ko‘rsatilgan. Undan so‘rang: “qayerda ishlaysiz?”
5
Fe’l birinchi tartibga aylantiring: مَرْيَم تَفْتَح النَّافِذَة.