🎤 Muxbir savoli: 4-B sinf o‘quvchilari maktabga qanday yetib keladi va bu yo‘l qanchalik xavfsiz?
Bu qurilmada o‘zbekcha ovoz yo‘q: so‘zlar ekranda birma-bir yonadi.
Matematika
Dushanba: so‘rovnoma
Dushanba kuni maktab darvozasi oldida mashinalar saf tortgan edi. «Ko‘pchilik bola mashinada kelsa kerak», — dedi Malika: bu uning gipotezasi. Uni tekshirish uchun o‘tkazishdi: 28 o‘quvchiga bitta savol berildi. Matematika darsida Nodira opa tushuntirdi: bir xil xususiyatli narsalar guruhi deyiladi, uning a’zolari — lar. To‘plam jingalak qavsda yoziladi: A = {2, 4, 6, 8}, bunda tartib muhim emas, element ikki marta yozilmaydi. To‘plangan ma’lumotni ga yozishdi: piyoda — 14, avtobus — 8, mashina — 4, metro — 2. Anvar skuterini yetaklab keladi, shuning uchun u piyodalar qatoriga kirdi.
Topshiriq: Qaysi yozuv to‘plamni to‘g‘ri ko‘rsatadi?
📰 Fakt: So‘rovnomada 28 bolaning 14 tasi piyoda, 8 tasi avtobusda, 4 tasi mashinada, 2 tasi metroda keladi.
Matematika
Seshanba: diagramma
Seshanba kuni Malika natijani da ko‘rsatdi: ustun qancha baland bo‘lsa, qiymat shuncha katta. Shkalada bitta bo‘linma 2 bolaga teng, shuning uchun piyodalar ustuni 7 bo‘linma, avtobus 4, mashina 2, metro 1 bo‘linma. Qaysi usul yaxshi? «Jadvalda aniq qiymatni topish oson, diagrammada esa qiymatlarni tez solishtiramiz», — dedi opa. So‘ng tanga tashlab, birinchi kim so‘ralishini tanlashdi: 30 marta tashlandi, gerb 16, raqam 14 marta tushdi. Bu — : 16 + 14 = 30, chastotalar yig‘indisi urinishlar soniga teng.
Topshiriq: Agar bitta bo‘linma 2 bolaga teng bo‘lsa, 8 bolani ko‘rsatuvchi ustun necha bo‘linma baland?
Ona tili
Seshanba: so‘zlarni tahlil
Ona tili darsida maqola sarlavhalarini tahlil qilishdi. So‘zni tahlil qilganda larni oxiridan birma-bir olib tashlaymiz: avval bog‘lovchi, so‘ng ko‘plik, so‘ngra so‘z yasovchi. «Gulzorlarda» — gulzorlar — gulzor — gul: gul asos, -zor so‘z yasovchi, -lar ko‘plik, -da bog‘lovchi. Keyin so‘zlar turkumini topdilar: «Kim? Nima?» (bola, avtobus), sifat «Qanday?» (uzun), son «Nechta?» (o‘n to‘rt), fe’l «Nima qildi?» (keldi). Atoqli otlar — Malika, Samarqand — bosh harf bilan yoziladi. Malika sarlavhasini yozdi: «Biz maktabga qanday kelamiz?»
Topshiriq: «Nechta?» savoliga qaysi so‘z javob beradi?
Tabiiy fanlar
Chorshanba: hovlidagi jonzotlar
Chorshanba kuni tabiiy fanlar darsida maktab hovlisida 10 daqiqa kuzatish o‘tkazishdi. Ularning natijalari: 7 ta chumchuq, 20 ta chumoli, 2 ta o‘rgimchak, 3 ta yomg‘ir chuvalchangi. Nodira opa guruhlarni tushuntirdi: hayvonlarning ichki skeleti va umurtqa pog‘onasi bor — chumchuq shunday; larda yo‘q — chumoli, o‘rgimchak, chuvalchang. Hasharotning olti oyog‘i va uch qismli tanasi bor, o‘rgimchaksimonlarning sakkiz oyog‘i bor, mo‘ylovi yo‘q. Chuvalchang tuproqda yashaydi: u yerda kislorod va yorug‘lik kam. Chastotalar jadvalda yig‘ildi: 7 + 20 + 2 + 3 = 32 ta.
Topshiriq: Hayvonlarni umurtqali va umurtqasizga ajrat.
So‘zni to‘g‘ri qutiga sudrang (yoki so‘zni, keyin qutini bosing)
Umurtqali
Umurtqasiz
Ingliz tili
Kim xohlaydi?
Ingliz tili darsida ko‘rik-tanlov haqida gaplashdilar. Tinglashdan oldin savollarni o‘qib chiqish, ism, son va kunlarni diqqat bilan eshitish kerak. «Can you dance?» — «Yes, I can. / No, I can’t.» Keyin sinfdagi ishlar bo‘lindi. Qadriyat: boshqalarga ishlashga imkon bering. Malika so‘radi: «Who wants to draw the chart?» Zarina: «I do!» «Who wants to count the answers?» Anvar: «I don’t. I’m not good at it.» Hech kim shoshilmadi, hech kim ishni qo‘lidan olmadi. Tovushlar: «oy» va «oi» bir xil o‘qiladi: boy, toy, enjoy; coin, oil, soil.
Topshiriq: Savolni tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.
So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing
Whowantstodrawthechart?
O‘qish savodxonligi
Payshanba: kasb va hunar
Payshanba kuni o‘qish darsida Hilola Hamdamovaning ikki hikoyasini o‘qishdi: «Qanot qoqqan orzular», «Yetti xazinaning biri» — kasb va mehnat qadri haqida. Nodira opa tushuntirdi: — odamning doimiy ishi (shifokor, o‘qituvchi, dasturchi), — mohir qo‘l talab qiladigan ish (kulolchilik, duradgorlik). Jamiyatga har bir kasb kerak, hammasi hurmatga loyiq. Hikoyani qayta aytish uchun tuziladi: matn qismlarga bo‘linib, har biriga qisqa sarlavha qo‘yiladi. Malika maqolasining rejasini tuzdi: 1. Savol. 2. So‘rovnoma. 3. Haydovchi bilan suhbat.
Topshiriq: Qaysi biri hunar (mohir qo‘l talab qiladi)?
Matematika
Payshanba: o‘rtacha vaqt
Malika besh o‘rtog‘idan maktabgacha necha daqiqa yurishini so‘radi: 10, 25, 5, 15 va 20 daqiqa. ni topish uchun yig‘indini sonlar soniga bo‘lamiz: (10 + 25 + 5 + 15 + 20) : 5 = 75 : 5 = 15 daqiqa. O‘rtacha qiymat eng kichik va eng katta son orasida bo‘ladi: 5 va 25 orasida, 15. Agar o‘rtacha va sonlar soni ma’lum bo‘lsa, yig‘indini ko‘paytirib topamiz: 15 × 5 = 75. Eslatma: bu faqat shu besh bola uchun, ularning o‘z so‘rovi natijasi, butun shahar uchun emas.
Topshiriq: 4, 6, 8 va 10 sonlarining o‘rta arifmetigi nechaga teng?
📰 Fakt: Besh bolaning maktabgacha yo‘lga o‘rtacha sarflagan vaqti 15 daqiqa (Malikaning so‘rovida).
Tarbiya
Juma: yo‘l qoidalari
Juma kuni tarbiya darsida Nodira opa yo‘l harakati qatnashchilarini sanadi: haydovchi, va . «Rolikda, skuterda, velosipedda yoki giroskuterda ketayotgan bola ham piyoda hisoblanadi va piyoda qoidalariga amal qiladi, — dedi u. — Bunday bolalar uchun hovlida, bog‘da yoki xiyobonda yurish xavfsiz; mashinalar yuradigan ko‘chaga chiqish mumkin emas. 14 yoshgacha bolalar mashinali ko‘chada velosipedda yurmaydi.» Yurishdan oldin dubulg‘a, tizza va tirsak himoyasi kiyiladi, telefon va musiqa chalg‘itmasligi kerak. Yo‘lni faqat piyodalar o‘tish joyida kesib o‘tamiz, skuterdan tushib, uni yetaklab.
Topshiriq: Bola skuterda qayerda yurishi xavfsiz?
📰 Fakt: Skuterdagi bola ham piyoda hisoblanadi: u hovli, bog‘ va xiyobonda yuradi, yo‘lni piyodalar o‘tish joyida yetaklab kesib o‘tadi.
Texnologiya
Shanba: yo‘llar tuguni
Shanba kuni Malika maktab yonidagi avtobus bekatida haydovchi bilan gaplashdi. «Bu yerda to‘rt yo‘nalish uchrashadi, — dedi haydovchi. — Yo‘lovchilar shu yerda yo‘nalish almashtiradi. Bunday joy — .» Malika bilan Anvar «tugun» so‘zining boshqa ma’nolarini topdilar: o‘simlikda — poyaning barg yoki shox chiqadigan joyi, elektr zanjirida — simlar tutashgan nuqta, kompyuter tarmog‘ida — tarmoqqa ulangan qurilma, sayohatchi tuguni esa arqonni mahkamlash usuli. Anvar bilan skuterini bog‘lab ko‘rsatdi. «Hamma ma’noda tugun — narsalar bog‘lanadigan joy», — xulosa qildi Malika.
Topshiriq: «Tugun» barcha ma’nolarda nima?
📰 Fakt: Maktab yaqinidagi bekatda to‘rt yo‘nalish uchrashadi — bu yo‘l tuguni.
TarbiyaMatematika
Maqola chiqdi!
Dushanba kuni «4-B xabarlari»da maqola, jadval va ustunli diagramma chiqdi. Malika yozdi: «Men ko‘pchilik mashinada keladi deb o‘ylagandim. So‘rovnoma boshqacha ko‘rsatdi: 28 bolaning faqat 4 tasi mashinada, 14 tasi esa piyoda keladi.» Anvar suratga olib, shunday izoh yozdi: «Skuterni yo‘lda emas, bog‘da haydaymiz, o‘tish joyida esa yetaklaymiz!» Zarina sonlarni qayta tekshirdi: 14 + 8 + 4 + 2 = 28 — to‘g‘ri. Nodira opa dedi: «Yaxshi muxbir faqat sonlarni emas, ularning ma’nosini ham tushuntiradi.»
Topshiriq: Qaysi fakt «ko‘pchilik mashinada keladi» gipotezasini rad etdi?
Biz 4-B sinfning 28 o‘quvchisini so‘rab chiqdik: 14 tasi piyoda, 8 tasi avtobusda, 4 tasi mashinada va 2 tasi metroda keladi. Demak, mashinada kelganlar atigi 4 ta — ko‘pchilik emas. Skuterdagi bola ham piyoda hisoblanadi: u hovli va bog‘da yuradi, ko‘chani esa faqat o‘tish joyida, skuterni yetaklab kesib o‘tadi. Bu sonlar faqat bizning sinfniki.
— Malika, yosh muxbir
Tekshirilgan faktlar
So‘rovnomada 28 bolaning 14 tasi piyoda, 8 tasi avtobusda, 4 tasi mashinada, 2 tasi metroda keladi.
Besh bolaning maktabgacha yo‘lga o‘rtacha sarflagan vaqti 15 daqiqa (Malikaning so‘rovida).
Skuterdagi bola ham piyoda hisoblanadi: u hovli, bog‘ va xiyobonda yuradi, yo‘lni piyodalar o‘tish joyida yetaklab kesib o‘tadi.
Maktab yaqinidagi bekatda to‘rt yo‘nalish uchrashadi — bu yo‘l tuguni.
Yulduzli savollar
28 bolaning 14 tasi piyoda, 8 tasi avtobusda, 4 tasi mashinada keladi. Metroda nechtasi keladi?
Hasharotning nechta oyog‘i bor?
O‘ylab ko‘r: nega o‘rtacha vaqt butun shahar uchun emas, faqat besh bola uchun?