13
Sog‘lom turmush tarzi: kun tartibi, chiniqish, zararli odatlar
Darslik: 30–33-betlar
MaqsadKun tartibi, chiniqish va zararli odatlardan saqlanishning sog‘liq uchun ahamiyatini tushunish.
Yangi so‘zlar
kun tartibi · daily routinechiniqish · hardening, building resistancetibbiy ko‘rik · medical check-up
Tushuntirish
Oqilona kun tartibida dars, uy vazifasi, dam olish, sayr, o‘yin va uyqu o‘z vaqtida bo‘ladi. Har kuni bir vaqtda turib, bir vaqtda yotsak, tanamiz tetik bo‘ladi. Chiniqish — tanani shamollashga bardoshli qiladigan mashq: toza havoda sayr, xonani shamollatish, havo vannasi. Suv bilan chiniqish asta-sekin, kattalar nazoratida, shifokor maslahati bilan boshlanadi. Chekish, spirtli ichimlik va giyohvand moddalar o‘sishga va aqlga zarar qiladi, ulardan butunlay uzoq turamiz. Shifokor ko‘rigiga vaqti-vaqti bilan borsak, kasallik erta aniqlanadi. O‘zimizni noxush sezsak, ota-onamizga yoki shifokorga aytamiz.
Namunalar
«Haftalik jadval». Otabek soat 21:00 da yotishni, 7:00 da turishni reja qildi. Dastlab o‘zini zo‘rlab turdi, ikki haftadan keyin esa signalsiz uyg‘onadigan bo‘ldi. Maktabda dars paytida u ancha hushyor bo‘ldi va ertalabki badantarbiyadan keyin kayfiyati yaxshilandi.
Sinfda faoliyat
«Mening kunim»: bolalar soat shaklidagi doira chizib, uni uyqu, dars, dam olish, sport va o‘yin bo‘laklariga ajratadi; juftlikda taqqoslaydi.
Mashq
1
Nima uchun har kuni bir vaqtda uxlab, turish foydali?
Tana tartibga o‘rganadi, kunduzi tetik bo‘lamiz
2
Chiniqishga qanday ishlar kiradi?
Toza havoda sayr, xonani shamollatish, asta-sekin va kattalar nazoratida suv bilan chiniqish
3
Kimdir sizga chekishni taklif qilsa, nima deysiz?
Yo‘q, bu sog‘lig‘imga zarar; keyin ishonchli kattaga aytaman