☰ Mundarija · Tarbiya

Cheksiz olam

Darslar 29–30 · 2 ta dars · O.V. Usmanova, Y.V. Risyukova. Tarbiya 4-sinf. Novda Edutainment, 2023
30

Cheksiz olam: qit’alar va ajoyibotlar

Darslik: 76–77-betlar
MaqsadYer yuzidagi qit’alar va ularning ajoyibotlari haqida bilish hamda o‘z yurtimizdagi go‘zal joylarni qadrlash.
Yangi so‘zlar
qit’a · continentajoyibot · wondersharshara · waterfall
Tushuntirish

Yer yuzida oltita materik bor: Yevrosiyo, Afrika, Shimoliy Amerika, Janubiy Amerika, Avstraliya va Antarktida. Eng katta materik Yevrosiyo ikki qit’adan — Yevropa va Osiyodan iborat. Antarktida muz bilan qoplangan. O‘zbekiston Osiyoda joylashgan. Har bir qit’ada o‘z ajoyibotlari bor: Afrikada Nil daryosi va Viktoriya sharsharasi, Avstraliyada Katta To‘siqli rif, Shimoliy Amerikada Katta Kanyon, Yevropada Italiyadagi egilib turgan Piza minorasi, Janubiy Amerikada tog‘lar orasidagi qadimiy Machu-Pikchu shahri, Osiyoda Samarqanddagi Registon. O‘zbekistonning g‘arbida Ustyurt platosi bor; u keng tekisligi va tik qirlari bilan mashhur. Chet tilini bilsak, dunyoning turli yerlaridagi tengdoshlarimiz bilan do‘stlashib, ularga o‘z yurtimizdagi go‘zal joylar haqida gapirib bera olamiz.

Namunalar
«Sinf globusi». Shahloning sinfi «Dunyo ajoyibotlari» burchagini tayyorladi. Har bir guruh bitta qit’ani tanlab, uning mashhur joyini chizdi va ikki tilda — o‘zbekcha va inglizcha — yozuv qo‘shdi. Shahlo guruhi Osiyoni oldi va Registon bilan Ustyurt platosini chizdi. Mehmonga kelgan boshqa maktab o‘quvchilari ham burchakni tomosha qilishdi. Shahlo: «Dunyo katta, lekin bilim uni yaqinlashtiradi», dedi.
Sinfda faoliyat

«Qit’alar xaritasi»: bolalar xaritada qit’alarni topib, bo‘yaydi va har biriga bitta ajoyibotni yozadi. Keyin O‘zbekistonni topib, o‘z yurtidan bir go‘zal joyni belgilaydi.

Mashq
1
Yer yuzidagi materiklarni sanab bering. Yevrosiyo qaysi ikki qit’adan iborat?
2
Qaysi qit’a muz bilan qoplangan?
3
O‘zbekiston qaysi qit’ada joylashgan? Ustyurt platosi qayerda?