Buyruq kimgadir biror ishni qilishni aytadi; ba’zilarini 9-bo‘limdagi retseptlarda uchratgansiz (اِغْسِل، اِقْطَع). To‘rttasini o‘rganing: اِذْهَب “bor”, تَعَالَ “kel”, اِنْتَظِر “kut” va خُذ “ol”. Ular bitta erkak uchun. Bitta ayol uchun ـِي qo‘shing: اِذْهَبِي، اِنْتَظِرِي، خُذِي. تَعَالَ ning ayol shakli تَعَالَيْ. Muloyim bo‘lish uchun مِن فَضْلِك qo‘shing. وَ so‘zidan keyin birinchi alifda belgi bo‘lmaydi: وَاذْهَب. “Qilma” deyish uchun hozirgi zamon shakli oldiga لَا qo‘ying: لَا تَنْتَظِر, “kutma”. Buni butun ibora sifatida yodlang.
Erkakka
Ayolga
Ma’nosi
اِذْهَب
اِذْهَبِي
bor
تَعَالَ
تَعَالَيْ
kel
اِنْتَظِر
اِنْتَظِرِي
kut
خُذ
خُذِي
ol
Namunalar
Omar
تَعَالَ يَا كَرِيم! الْقِطَار هُنَا.
Karim
اِنْتَظِر قَلِيلًا يَا عُمَر، حَقِيبَتِي هُنَاكَ.
Omar
خُذ الْحَقِيبَة وَاذْهَب إِلَى الْبَوَّابَة.
Karim
حَسَنًا!
Omar va Karim bekatda. Har bir qatorni bosing.
Ayolga va erkakka buyruqlar. Tinglang va takrorlang.
Qilma…
Sinfda faoliyat
Do‘stingizga (erkak) اِذْهَب، تَعَالَ، اِنْتَظِر، خُذ bilan to‘rtta buyruq bering. Keyin xuddi shu to‘rttasini do‘stingizga (ayol) bering. Ikkitasiga مِن فَضْلِك, bittasiga لَا qo‘shing.
Mashq
1
“Tinglash” tugmasini bosing. Buyruq “bor”mi, “kir”mi yoki “kut”mi?
Kir: اُدْخُل (udkhul). Bu yangi buyruq, دَخَلَ dan.
2
Erkakka yozing: “Bu yerda kuting, iltimos.”
اِنْتَظِر هُنَا، مِن فَضْلِك (intaẓir hunā, min faḍlik).
3
Rasmda ayol ko‘rsatilgan. Unga ayting: “Men bilan kel!”
