33
Ko‘zga ko‘rinmas olam
Darslik: 2-qism, 34–37-betlar
MaqsadMikroblar haqida bilib olish; mikroskop nima ekanini aytish.
Yangi so‘zlar
mikrob · microbe, germmikroskop · microscopetomchi · dropkasallik · illness
Tushuntirish
Atrofimizda ko‘zga ko‘rinmaydigan juda mayda jonzotlar — mikroblar bor. Ularni faqat narsalarni katta qilib ko‘rsatadigan asbob — mikroskop orqali ko‘rish mumkin. «Mikros» so‘zi yunon tilida «kichik» degan ma’noni bildiradi. Ba’zi mikroblar foydali, ba’zilari kasallik keltiradi. Darslikda Saida Ibodinovaning «Suhrobjon va Mikrobjon» hikoyasi boshlanadi: unda yuvinishni yoqtirmaydigan bola mikroblar to‘g‘risida o‘ylaydi.
Namunalar
«Mikroskop ostida». Maktabda fan to‘garagida bolalar mikroskopda suv tomchisiga qarashdi. U yerda ko‘zga ko‘rinmaydigan juda mayda jonzotlar suzib yurardi. O‘qituvchi ularni mikroblar deb atashlarini aytdi. Ba’zi mikroblar foydali, ba’zilari kasallik keltiradi. Shuning uchun qo‘limizni sovun bilan yuvamiz.
Tez aytish: Sovun sovuq suvda suzdi.
Sinfda faoliyat
«Ko‘rinmas do‘stlar»: bolalar ko‘zga ko‘rinmas mikroblarni rasmda tasavvur qilib chizadi va «Sovun mikroblarni qanday haydaydi?» deb 1 gap aytadi.
Mashq
1
Bolalar mikroskopda nimaga qarashdi?
Suv tomchisiga
2
U yerda nimalarni ko‘rishdi?
Juda mayda jonzotlarni
3
Mikroblar hammasi yomonmi?
Yo‘q, ba’zilari foydali.
4
Mikroskop nima uchun kerak?
Mayda narsalarni katta qilib ko‘rish uchun
5
Qo‘limizni nega sovun bilan yuvamiz?
Kasallik keltiruvchi mikroblarni yo‘qotish uchun.