33
Ko‘zga ko‘rinmas olam
Darslik: 2-qism, 34–37-betlar
MaqsadMikroblar haqida bilib olish; mikroskop nima ekanini aytish.
Yangi so‘zlar
mikrob · microbe, germmikroskop · microscopetomchi · dropkasallik · illness
Tushuntirish
Atrofimizda ko‘zga ko‘rinmaydigan juda mayda jonzotlar — mikroblar bor. Ularni faqat narsalarni katta qilib ko‘rsatadigan asbob — mikroskop orqali ko‘rish mumkin. «Mikros» so‘zi yunon tilida «kichik» degan ma’noni bildiradi. Ba’zi mikroblar foydali, ba’zilari kasallik keltiradi. Darslikda Saida Ibodinovaning «Suhrobjon va Mikrobjon» hikoyasi boshlanadi: unda yuvinishni yoqtirmaydigan bola mikroblar to‘g‘risida o‘ylaydi.
🔬 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Ba’zi narsalar ko‘rish uchun juda kichik. O‘qish va o‘rganish ular haqida aytib beradi.
Bugun sinab ko‘ring
Kichik bir narsaga juda yaqindan qarang.
Namunalar
«Mikroskop ostida». Maktabda fan to‘garagida bolalar mikroskopda suv tomchisiga qarashdi. U yerda ko‘zga ko‘rinmaydigan juda mayda jonzotlar suzib yurardi. O‘qituvchi ularni mikroblar deb atashlarini aytdi. Ba’zi mikroblar foydali, ba’zilari kasallik keltiradi. Shuning uchun qo‘limizni sovun bilan yuvamiz.
Tez aytish: Sovun sovuq suvda suzdi.
Sinfda faoliyat
«Ko‘rinmas do‘stlar»: bolalar ko‘zga ko‘rinmas mikroblarni rasmda tasavvur qilib chizadi va «Sovun mikroblarni qanday haydaydi?» deb 1 gap aytadi.
Mashq
1
Bolalar mikroskopda nimaga qarashdi?
Suv tomchisiga
2
U yerda nimalarni ko‘rishdi?
Juda mayda jonzotlarni
3
Mikroblar hammasi yomonmi?
Yo‘q, ba’zilari foydali.
4
Mikroskop nima uchun kerak?
Mayda narsalarni katta qilib ko‘rish uchun
5
Qo‘limizni nega sovun bilan yuvamiz?
Kasallik keltiruvchi mikroblarni yo‘qotish uchun.