MaqsadRus alifbosi qanday ko‘rinishda ekanini, qaysi tomonga o‘qilishini va urg‘u nimani anglatishini bilib oling.
Yangi so‘zlar
алфави́т (alfavít) · alifboбу́ква (búkva) · harfсло́во (slóvo) · so‘zуда́рение (udáreniye) · urg‘uру́сский (rússkiy) · rus tili
Tushuntirish
Rus tilida 250 milliondan ortiq odam gaplashadi, uni O‘zbekistonda va boshqa ko‘plab mamlakatlarda keng tushunishadi. U chapdan o‘ngga, o‘zbekcha kabi, 33 harfdan iborat kirill alifbosi bilan yoziladi. O‘nta harf unli, 21 tasi undosh, ikkitasi esa o‘z tovushiga ega bo‘lmagan belgilardir. Har bir harfning bosh va kichik shakli bor. Ko‘p so‘zlarda bitta unli urg‘u oladi: u balandroq va cho‘ziqroq aytiladi; bu kursda u алфави́т dagidek o‘tkir belgi bilan ko‘rsatiladi. Rus imlosi ancha muntazam, shuning uchun harflarni bilsangiz, deyarli har qanday so‘zni o‘qiy olasiz.
А а
Б б
В в
Г г
Д д
Е е
Ё ё
Ж ж
З з
И и
Й й
К к
Л л
М м
Н н
О о
П п
Р р
С с
Т т
У у
Ф ф
Х х
Ц ц
Ч ч
Ш ш
Щ щ
Ъ ъ
Ы ы
Ь ь
Э э
Ю ю
Я я
Namunalar
Guruh
Harflar
Unlilar (10)
А Е Ё И О У Ы Э Ю Я
Undoshlar (21)
Б В Г Д Ж З Й К Л М Н П Р С Т Ф Х Ц Ч Ш Щ
Belgilar (2)
Ъ Ь
33 harf uch guruhga bo‘linadi: unli harflar, undosh harflar va ikkita belgi.
Ism bosh harf bilan boshlanadi va kichik harflar bilan davom etadi. Ikki rus ismini eshitish uchun “Tinglash” tugmasini bosing.
алal·фаfa·ви́тvít
Uzunroq so‘zda bitta unli kuchli bo‘ladi. алфави́т so‘zi al-fa-VÍT deb aytiladi: oxirgi bo‘g‘in baland aytiladi.
Sinfda faoliyat
Kirill harflarini izlang. Uyda yoki ekranda rus yozuvini toping: mahsulot yorlig‘i, peshlavha, video nomi. Qog‘ozga uchta harfni chapdan o‘ngga ko‘chiring. Lotin harflariga o‘xshaganlarini, masalan А, К, М, О, Т ni aylana ichiga oling. Hozircha tovushlar haqida qayg‘urmang: ularni birin-ketin o‘rganasiz.
Mashq
1
Rus alifbosida nechta harf bor va ulardan nechtasi unli?
33 ta harf, ulardan 10 tasi unli harf.
2
Rus tilini qaysi tomonga o‘qiladi: chapdan o‘nggami yoki o‘ngdan chapgami?
Chapdan o‘ngga, o‘zbekcha kabi.
3
“Tinglash” tugmasini bosing. Nechta bo‘g‘in eshitasiz?
Ikkita: кни́-га (kní-ga), “kitob”.
4
So‘zga qarang. Qaysi unli urg‘uli?
Birinchi а: ма́-ма. Urg‘u belgisi uning darhol orqasida turadi.