ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Informatika

Kodlash va dekodlash: sirli yozuvlar

Darslar 13–14 · 2 ta dars · F.M. Zakirova, M.R. Zakirova. Informatika va axborot texnologiyalari 2-sinf. Novda Edutainment, 2024
14

Axborotni dekodlash

Darslik: 36–38-betlar
MaqsadKodlangan axborotni dekodlash va oddiy raqamli hamda Sezar shifrini yechish.
Yangi so‘zlar
dekodlash · decodingshifr · cipherjadval · tablesiljitmoq · to shift
Tushuntirish

Dekodlash — kodlangan axborotni asl holiga qaytarish. Buning uchun kod va qoidani bilish kerak. Jadvalda har bir harfga raqam berilgan: A — 1, B — 2, D — 3, E — 4, ... K — 10, L — 11, M — 12, N — 13, O — 14, ... Q — 16, R — 17, T — 19. Sezar shifrida har bir harf alifbo bo‘yicha bir xil sondagi o‘rin o‘ngga siljitiladi.

Harf — son jadvali
ABDEFGH
1234567
IJKLMNO
891011121314
PQRST
1516171819
ADBECFDGEHFIGJHKILJMKNLOMPNQORPSQTRUSVTWUXVYWZXAYBZCoddiy alifbosiljigan alifboochiq matn: SALOMshifr: VDORP

Har bir harf alifboda 3 o‘rin suriladi

🔑 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Yashirin yozuvni faqat kalitni bilgan kishi o‘qiy oladi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir so‘zni teskari aytib, tushunishlarini ko‘ring.

Namunalar
14, 13, 1 raqamlari: 14 — O, 13 — N, 1 — A. So‘z: ONA (ona).
AslALI
1 harf o‘nggaBMJ
Sezar shifri, 1 o‘rin o‘ngga: ALI so‘zida A — B, L — M, I — J bo‘ladi. Kod: BMJ.
Sinfda faoliyat

«Maxfiy xat»: har bir bola jadval yordamida o‘z ismining birinchi to‘rt harfini raqamlarga kodlaydi va partadoshiga beradi. Partadosh dekodlaydi.

Mashq
1
Dekodlang: 10, 8, 19, 14, 2.
2
«NON» so‘zini jadval bo‘yicha raqamlar bilan kodlang.
3
Sezar shifri (1 o‘rin o‘ngga) bilan yozilgan OPO so‘zini dekodlang. Har bir harfni 1 o‘rin chapga qaytaring.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliGullar issiqqa kirdiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →