☰ Mundarija · Informatika

Kodlash va dekodlash: sirli yozuvlar

Darslar 13–14 · 2 ta dars · F.M. Zakirova, M.R. Zakirova. Informatika va axborot texnologiyalari 2-sinf. Novda Edutainment, 2024
13

Axborotni kodlash

Darslik: 33–35-betlar
MaqsadKod nima ekanini va axborotni kodlash usullarini (simvol, rasm, tovush, signal) bilish.
Yangi so‘zlar
kod · codekodlash · encodingbelgi · sign, symbolnota · musical note
Tushuntirish

Kod — axborotni yozishda ishlatiladigan belgi, simvol yoki signallar to‘plami. Axborotni kod bilan taqdim etish kodlash deyiladi. Til ham kod: so‘z va gaplar bizga tushunarli, chunki tilni bilamiz. Musiqa notalar bilan, yo‘l qoidalari yo‘l belgilari bilan, baholar raqamlar bilan, dars boshlanishi qo‘ng‘iroq bilan kodlanadi.

Namunalar
Svetoforning uchta rangi — signal kodi: qizil — tur, sariq — tayyorlan, yashil — yur.
Brayl shrifti — ko‘zi ojizlar uchun bo‘rtma nuqtalar kodi: ular barmoq bilan harflarni «o‘qiydi».
Sinfda faoliyat

«Jamoa kodi»: jamoalarga bo‘linib, har bir jamoa o‘z nomini rasmlar bilan kodlaydi (masalan, «Quyoshlar» — doira va nurlar). Boshqa jamoalar kodni yechadi.

Mashq
1
Musiqa tovushlari nima bilan kodlanadi?
2
Maktab qo‘ng‘irog‘i qanday axborotni kodlaydi?
3
Rasm bilan kodlash qanday ataladi: simvolli yoki grafik?