24
Bo‘g‘in ko‘chirish: ch, sh, ng va tutuq belgisi
Darslik: 1-qism, 66–67-betlar
MaqsadCh, sh, ng va tutuq belgisi bor so‘zlarni to‘g‘ri bo‘g‘inlash va ko‘chirish.
Yangi so‘zlar
harf birikmasi · letter pairdengiz · seama’no · meaningsan’at · art
Tushuntirish
Ch, sh, ng — bitta tovush, shuning uchun ular hech qachon bo‘linmaydi: de-ngiz, qo‘-shiq, ol-cha. Tutuq belgisi (’) har doim birinchi bo‘g‘inda qoladi: ma’-no, san’-at. Ketma-ket kelgan bir xil undoshlar esa ajratiladi: kat-ta, ham-ma.
| Qoida | Misol |
|---|---|
| ch, sh, ng bo‘linmaydi | ko‘-cha, i-shon, ko‘-ngil |
| ’ birinchi bo‘g‘inda qoladi | ta’-lim, e’-lon |
| Qo‘sh undosh ajratiladi | bit-ta, ot-tiz |
choy = 1 bo‘g‘in
Bo‘g‘inlar soni unli harflar soniga teng: 1
📖 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Kitobda ba’zan so‘z satr oxirida bo‘linadi. Biz uni adashmay o‘qiymiz.
Bugun sinab ko‘ring
Kitobdan satr oxirida bo‘lingan so‘z toping.
Namunalar
Har bir bo‘g‘inni bosing — qarsak chaling!
-
Bo‘g‘inlar: 2
Har bir bo‘g‘inni bosing — qarsak chaling!
-
Bo‘g‘inlar: 2
Sinfda faoliyat
«Bo‘linmas do‘stlar»: ch, sh, ng yozilgan kartochkalar «qo‘l ushlashgan» juftlar. Bolalar so‘zlarni qaychi bilan bo‘g‘inlarga kesadi, lekin juftlarni kesmaydi.
Mashq
1
Bo‘g‘inlarga ajrating: dengiz
de-ngiz
2
Bo‘g‘inlarga ajrating: san’at
san’-at
3
Bo‘g‘inlarga ajrating: katta
kat-ta
4
Qaysi biri to‘g‘ri: qo‘-shiq yoki qo‘s-hiq?
qo‘-shiq