Qisqa kunlar
❓ Haftaning savoli: Nega kuzda kechqurun erta qorong‘i bo‘ladi?
Bu qurilmada o‘zbekcha ovoz yo‘q: so‘zlar ekranda birma-bir yonadi.
Svetoforda
Kuzgi ta’tildan keyingi birinchi dushanba edi. Soat besh yarimda dada Malika va Azizni sayrdan olib qaytdi, ammo ko‘chada allaqachon qorong‘i tushgan, chirog‘i yonib turardi. Chiroq qizil bo‘ldi. Malika ni uch qadamda yechdi: ko‘z qizil chiroqni ko‘rdi, miya «qizil — xavfli» deb eslab , oyoqlarga «to‘xta!» degan berdi. Aziz esa osmonga qaradi: «Nega kuzda kechqurun bunchalik erta qorong‘i bo‘lib qoladi?» Malika bu savolni «Savollar daftari»ga yozdi.
Topshiriq: Qizil chiroqni ko‘rgach, miya nima qildi?
Quyosh soati
Seshanba kuni o‘qish darsida haqida o‘qishdi. «Vaqt — qaytib kelmaydigan boylik, uni bekor o‘tkazmaslik kerak», — dedi Nodira opa. Qadimda vaqtni , suv soati, va hatto shamlar bilan o‘lchashgan. Tanaffusda bolalar hovliga 30 sm li tayoq tiqib, o‘z quyosh soatini yasashdi. Tushda tayoqning si eng qisqa bo‘ldi — Malika uni o‘lchadi: taxminan 48 sm. Ertasi kuni osmonni bulut qopladi va soya yo‘qolib qoldi.
Topshiriq: Nega bulutli kunda quyosh soati ishlamaydi?
Boshqotirma
Tanaffusda Anvar o‘ylab topdi: «Uchta son bor: 14, 13 va 27. Ulardan nechta tuzish mumkin?» Malika ni izladi: 14 + 13 = 27 va 13 + 14 = 27, so‘ng 27 − 14 = 13 va 27 − 13 = 14. «To‘rtta!» Zarina yana topshiriq berdi: 10 ○ 4 ○ 3 = 9. «ni sinab ko‘ramiz: 10 + 4 + 3 = 17, 10 − 4 − 3 = 3, 10 + 4 − 3 = 11 va... 10 − 4 + 3 = 9! Mana topdim!»
Topshiriq: 8, 5 va 13 sonlari bilan qaysi tenglik to‘g‘ri?
Non yuzliklari
Chorshanba kuni tong qorong‘isida Malika dadasi bilan nonvoyxonaga bordi. tandirdan issiq nonlarni olardi. «Kecha 3 , bugun tong otguncha yana 2 yuzlik non yopdik: 3 yuzlik + 2 yuzlik = 5 yuzlik», — dedi u. 10 yuzlik esa bitta bo‘ladi. «Tandirda yana 2 o‘nlik va 4 ta non pishyapti.» Malika sonni o‘qidi: 5 yuzlik, 2 o‘nlik, 4 birlik — 524, «besh yuz yigirma to‘rt». Bu da birinchi raqam yuzliklarni bildiradi.
Topshiriq: 7 yuzlik, 3 o‘nlik va 8 birlik qaysi son?
Nolli sonlar
Nonvoyxonada navbat raqamlari berildi. Aziz 406-ni oldi, Malika esa 604-ni. «Raqamlar bir xil, lekin sonlar boshqa: raqamning o‘rni uning qiymatini o‘zgartiradi», — dedi Malika. 406 = 4 yuzlik, 0 o‘nlik, 6 birlik = 400 + 6. o‘nlik yo‘qligini bildiradi. Novvoy esa yana bir masala aytdi: tandirda 400 ta non bor edi, yana bir necha tasi qo‘shildi va 408 ta bo‘ldi. ni x deb olishdi: 400 + x = 408, demak x = 408 − 400 = 8. Bu ning yechimi!
Topshiriq: Qaysi son 6 yuzlik, 0 o‘nlik va 4 birlikdan iborat?
Har kasbning o‘rni bor
Payshanba kuni Nodira opa so‘radi: «Tong qorong‘isida kimlar ishlaydi?» Bolalar sanab berishdi: non uchun bug‘doy ekadi, uni yopadi, shifokor davolaydi, o‘qituvchi o‘rgatadi. «Hayotda har bir ning o‘z o‘rni bor», — dedi opa. Darslikda Po‘lat Mo‘minning kasblar haqidagi she’ri bor. Anvar ni esladi — qisqa va lo‘nda aytilgan hikmatli gap.
Topshiriq: Har bir kasbni uning belgisi bilan juftla.
So‘zni mos rasmga sudrang (yoki ikkalasini ketma-ket bosing)
Usta qo‘llar
Juma kuni sinf hunarmandlar ustaxonasiga bordi. «Qo‘l mehnati bilan turli buyumlar yasaydigan mohir ustani deymiz», — dedi Nodira opa. loydan ko‘za yasadi, kumushdan uzuk, ustalar esa to‘qishdi. «O‘zbekistonda hunarmandchilik qadimdan rivojlangan, har joyning o‘z mashhur hunari bor.» Darslikda ganchkorlik, kandakorlik va quroqchilik haqida ham yozilgan. Malikaga eng ko‘p kulolning charx ustidagi qo‘llari yoqdi.
Topshiriq: Loydan idish yasaydigan ustani nima deymiz? Harflardan yig‘.
Harflarni tartib bilan bosib, so‘zni yig‘ing
Bo‘g‘inlarni sanaymiz
Ustaxona darvozasidagi yozuvni Zarina bo‘g‘inlab o‘qidi. «Har bir da unli albatta bo‘ladi, — dedi Nodira opa. — Bo‘g‘in bitta unlidan iborat bo‘lishi mumkin: o-na. Unli va undoshdan: bo-la, ol-ma. Bitta unli va bir nechta undoshdan: mak-tab, dars-lik.» Anvar so‘radi: «O‘quvchi so‘zida nechta bo‘g‘in bor?» Malika larni sanadi: o‘, u, i — uchta. Demak, 3 bo‘g‘in: o‘-quv-chi. «Uy» so‘zida esa bitta unli bor, shuning uchun bitta bo‘g‘in.
Topshiriq: «O‘quvchi» so‘zini bo‘g‘inlarga ajrat.
Har bir bo‘g‘inni bosing — qarsak chaling!
Bo‘g‘inlar: 3
A fox finds five figs
Kechqurun Malika Mosh uchun inglizcha yozuv tayyorladi: «My cat needs , and .» Shelter — yomg‘ir va sovuqdan yashirinadigan joy: it uchun kulba, qush uchun uya. Aziz buni ko‘rib: «Can I help?» — dedi. «Yes, please.» U Mosh uchun issiq joy tayyorladi. «Thank you!» Keyin ikkalasi tez aytishni mashq qilishdi: «A fox finds five figs. A vulture visits a van.» F tovushida pastki lab yuqori tishga tegadi, ovoz chiqmaydi, v da esa ovoz bor.
Topshiriq: Har bir so‘zni o‘z qutisiga sol: f yoki v tovushi?
So‘zni to‘g‘ri qutiga sudrang (yoki so‘zni, keyin qutini bosing)
Chiroqni o‘chir!
Erta qorong‘i tushgani uchun uyda chiroqlar tez-tez yonardi. Dada Azizga tushuntirdi: «Elektr o‘z-o‘zidan paydo bo‘lmaydi: uni larida ishlab chiqarishadi, buning uchun ko‘mir, gaz yoki neft yoqiladi, bu esa havoni ifloslaydi. Elektr uchun ota-onangiz pul ham to‘laydi.» Malika xonadan chiqayotib chiroqni . Aziz jo‘mrakdan tomayotganini sezib, uni mahkam yopdi. «Shahar yoki qishloq — qayerda yashasak ham, elektr va suvni !»
Topshiriq: Nega elektrni tejash tabiatga yordam beradi?
Soya nima dedi
Shanba kuni tushda Malika ning sini yana o‘lchadi — yana 48 sm. Dada kitobdan o‘qidi: «Iyunda tushda shu tayoqning soyasi atigi 10 sm bo‘ladi.» «Nega?» — hayron bo‘ldi Aziz. «Yozda Quyosh osmonda baland turadi, kuzda esa pastroq. Yer biroz qiyshaygan holda Quyosh atrofida aylanadi, shuning uchun kuzda Quyosh osmonda qisqa yo‘l bosadi: kun qisqa, tun uzun», — dedi dada. «Qish o‘rtasida kun eng qisqa bo‘ladi, so‘ng yana uzayadi.» Malika daftariga javobni yozdi.
Topshiriq: Kuzda nega kechqurun erta qorong‘i bo‘ladi?
Bir haftani bir hikoyada takrorlading!
Bu hikoya 6 ta fanni birlashtirdi.
0 / 14 yulduz
Yulduzli savollar
Novvoy 524 ta non yopdi. Bu son nimadan iborat?
Qaysi so‘zda 3 ta bo‘g‘in bor?
O‘ylab ko‘r: yozda tushdagi soya nega qisqa bo‘ladi?
Hikoyadagi darslar
- MatematikaAmaliy topshiriqlar: qonuniyat va mantiq
- MatematikaYuzlik. Yuzliklar bilan hisoblash
- MatematikaUch xonali sonlarning nomlanishi va yozilishi
- MatematikaUch xonali sonlarning nomlanishi va yozilishi
- MatematikaUch xonali sonlarning nomlanishi va yozilishi
- Ona tiliBo‘g‘in turlari
- Ona tiliSo‘zdagi unli va bo‘g‘in soni
- O‘qish savodxonligiVaqt qadri
- O‘qish savodxonligiHunarmandchilik turlari
- O‘qish savodxonligiHar kasbning o‘z o‘rni bor
- Ingliz tiliCan I help? F va V tovushlari
- Ingliz tiliCLIL: hayvonlarga nima kerak?
- Tabiiy fanlarTejamkorlik tabiatga yordamdir
- Tabiiy fanlarMening kashfiyotlarim
- InformatikaAxborotlarni qabul qilish va qayta ishlash