31
Rost va yolg‘on
Darslik: 72–73-betlar
MaqsadRasm yoki vaziyatga qarab gapning rost yoki yolg‘on ekanini aniqlash; «hamma», «ba’zi», «hech qaysi» so‘zlarini tushunish.
Yangi so‘zlar
rost · trueyolg‘on · falsehamma (barcha) · allba’zi · some
Tushuntirish
Gap ko‘rib turgan narsamizga mos kelsa — rost, mos kelmasa — yolg‘on. «Hamma kitoblar yashil» degan gap rost bo‘lishi uchun bitta ham boshqa rangli kitob bo‘lmasligi kerak. «Ba’zi kitoblar yashil» uchun esa bitta yashil kitob ham yetadi. Kompyuter ham har bir shartni «rost» yoki «yolg‘on» deb tekshiradi.
Namunalar
Stolda 2 ta qizil va 1 ta ko‘k qalam bor. «Hamma qalamlar qizil» — yolg‘on. «Ba’zi qalamlar qizil» — rost.
«Qishda daraxtlar gullaydi» — yolg‘on. «Quyosh kunduzi chiqadi» — rost.
Sinfda faoliyat
«Rost bo‘lsa — tur, yolg‘on bo‘lsa — o‘tir»: o‘qituvchi sinf haqida gaplar aytadi («Bugun hamma oq ko‘ylakda», «Doska yashil»). Bolalar turib yoki o‘tirib javob beradi va yolg‘on gapni rost qilib tuzatadi.
Mashq
1
«Tovuqning to‘rtta oyog‘i bor». Rostmi yoki yolg‘on?
yolg‘on (ikkita oyog‘i bor)
2
Savatda 3 ta olma va 1 ta nok bor. «Ba’zi mevalar olma» — rostmi?
rost
3
Xuddi shu savat: «Hamma mevalar olma» — rostmi?
yolg‘on, chunki nok ham bor